Die eet

Als kind had ik een normaal postuur. Ik speelde veel buiten en was veel in beweging. In de loop der jaren werd mijn bouw steviger en heb ik mijzelf altijd te dik gevonden. Als jonge tiener ben ik met Weight Watchers begonnen. Dat was mijn eerste dieetervaring. Ondanks dat ik hiermee vele kilo’s kwijtraakte, heb ik nu spijt dat ik op zo’n jonge leeftijd ooit met lijnen ben begonnen. Als je lichaam namelijk te weinig energie binnenkrijgt, kan je stofwisseling trager worden om energie te sparen. Je lijf gaat zuiniger met iedere calorie om en zal sneller geneigd zijn om energie op te slaan. Zeker jongeren hebben voldoende voedingsstoffen nodig om te groeien en als je zo jong bent dan moet je niet op streng dieet. Niet alleen slecht voor je lichaam maar ook voor je geest. De kans is groot dat je je teveel gaat bezighouden met eten en het moment dat je zondigt jezelf achteraf erg kwalijk gaat nemen. Schuldgevoelens. Je raakt wellicht geobsedeerd door voeding terwijl eten in het leven bijzaak is. Je eet om te leven en je leeft niet om continu bezig te zijn met eten.

Mijn dagboeken van vroeger beschrijven keer op keer mijn dieetplannen en ‘dat ik het nu echt ga aanpakken’. Bij mijn tekst plakte ik dan foto’s van strakke fotomodellen ter motivatie. Nu ik ouder ben, bedenk ik mij dat zoiets alleen maar demotiverend werkt. Je gaat je gewoon nog ontevredener over jezelf voelen. Als ik nu in mijn fotoalbums van vroeger blader, zie ik een meisje met een misschien iets boven gemiddeld gewicht maar niets om je zorgen over te maken. Maar zoals waarschijnlijk de meeste pubers dacht ik daar zelf toen heel anders over.

Terugkijkend op mijn jeugd was ik altijd erg kritisch naar mijzelf toe en heb ik ook altijd al last gehad van spanningen en stemmingswisselingen. Ben ik daardoor misschien ook verslavingsgevoeliger?

Ik heb wel eens een sigaretje opgestoken en ik kan mij die ene keer dronken nog goed herinneren maar ik ben nooit een echte roker of drinker geweest. En drugs heb ik in mijn hele leven al helemaal niet aangeraakt. Eten daarentegen was voor mij een makkelijk en snel middel om even te ontspannen. Zo heb ik mijzelf een ongezonde gewoonte aangeleerd. Er is wel eens beweerd dat suiker de gevaarlijkste drug van deze tijd is. Overal makkelijk te verkrijgen. In het handboek van de psychiatrie, DSM-5, is suiker echter niet opgenomen in het rijtje van officiële verslavingen. Okay, ik was dan officieel niet verslaafd maar zelf voelde ik mij altijd wel behoorlijk afhankelijk van dit zoete stofje.

Als student fietste ik iedere dag 11 km heen naar de hogeschool en terug. Eenmaal mijn rijbewijs gehaald, werd de beweging steeds minder en zodra ik kans zag dan pakte ik de auto. Ik houd van efficiëntie en snelheid. Als ik kan kiezen tussen een snelle autorit van A naar B of een langer durende fietstocht dan kies ik voor optie 1. Met als gevolg dat mijn broekriem steeds strakker ging zitten. Vele dieetpogingen hadden slechts kortdurend effect.

Niet alleen mijn gewicht was continu aan het schommelen, ook mijn geest werd naarmate ik ouder werd steeds onrustiger. Toen in 2001 na een tweede psychose de diagnose bipolaire stoornis werd gediagnostiseerd ben ik, zoals vele lotgenoten, direct begonnen met Lithium. Na 12 jaar trouw medicijngebruik had ik veel lichamelijke klachten gekregen: mijn schildklier was bijna gestopt met produceren waardoor ik voor de rest van mijn leven iedere morgen Thyrax moet gebruiken en ik was flink in gewicht aangekomen. Daarbij had ik een enorme droge huid, was mijn speekselproductie afgenomen waardoor ik altijd last had van een droge mond en mijn tandarts regelmatig een gaatje kon vullen. Ook had ik hele dagen een enorm dorstgevoel waardoor ik veel water dronk en ’s nachts vaak uit mijn nachtrust werd verstoord omdat ik weer eens naar de WC moest. Vanwege de vele bijwerkingen ben ik uiteindelijk gestopt met Lithium en na een tweetal pogingen met Abilify, waar ik ontzettend onrustig en onzeker van werd, ben ik nu aan het opbouwen met Lamotrigine omdat dit een van de weinig stemmingsstabilisatoren is waarbij gewichtstoename niet als bijwerking wordt genoemd.

100kg

Maar daar zit ik dan, jaren later met een lichter hoofd maar zwaarder lichaam. Ik doe over een paar kilootjes niet moeilijk maar ik ben de afgelopen decennia zo’n 20 kilo aangekomen. Ik vind het jammer dat er tijdens de bezoeken aan de vele psychiaters die ik heb gehad zo ontzettend weinig aandacht wordt besteed aan dit soort bijkomende lichamelijke problemen die tenslotte ook van invloed zijn op je stemming. Zoals een gewichtsprobleem die vast niet alleen tot stand is gekomen door de medicatie maar een combinatie is van pillen en te weinig beweging. Inactiever zijn en aankomen tijdens depressieve periodes waarbij je het liefst hele dagen slaapt maar ook door een noodgedwongen rustigere levensstijl zonder teveel stress om geestelijk stabiel te blijven. Naar mijn mening is een weegschaal in de gesprekskamer geen overbodige luxe. Goede zorg om onder andere suïcide te voorkomen is natuurlijk noodzakelijk maar we willen ook niet doodgaan aan hart- en vaatziekten.

Tip:
Emotie-eten en gewichtsproblemen zijn vast niet onbekend onder ons bipolairen. Blijf zelf niet aanmodderen met schuldgevoelens tot gevolg maar laat je doorverwijzen naar een diëtist voor een goed voedingsadvies. Door een gezond en evenwichtig eetpatroon zal jij zelf ook stabieler worden. Daarbij krijg je een steuntje in de rug en zorgen de regelmatige afspraken dat je bewust met je voeding bezig blijft zonder dat het een obsessie wordt.

Ik zou mij niet teveel op een bepaald gewicht vastpinnen want alles heeft ook te maken met je lichaamsbouw en vooral  je buikomvang is belangrijk, die mag bij vrouwen niet meer dan 88 cm zijn en bij mannen moet hij minder dan 102 cm zijn. Wil je toch je Body Mass Index (BMI) uitrekenen klik dan hier. De BMI geeft een schatting van het gezondheidsrisico van je lichaamsgewicht.

12 gedachten over “Die eet

  1. Mooi dat je dit beschrijft. Ik ben 15 kg aangekomen door depressies, stoppen met roken, nauwelijks bewegen, beetje medicatie en de overgang. En ik vind mezelf nu echt lelijk, wat iemand anders ook zegt.
    Traplopen gaat niet goed, hardlopen wil al helemaal niet meer.
    Ik voel me ook alsof ik er niet over moet klagen, want allang blij dat ik me beetje normaal in het hoofd voel.

    Like

    • Misschien moet je de beweging langzaam, stapje voor stapje, opbouwen. Lekker gaan wandelen met de honden eventueel met muziekje erbij, is nog gezelliger ook. Doe ikzelf ook. Ik heb een stappenteller om mijn beweging een beetje bij te houden. En probeer de situatie te accepteren, het is zoals het is en maak er wat van! Sterkte!

      Geliked door 1 persoon

    • Beste Irene, wat vervelend dat bewegen niet lukt. Maar weet je dat je voeding aanpassen veel belangrijker is voor je gewicht dan bewegen? Zeker voor vrouwen in de overgang! Er zijn meerdere verklaringen voor het feit dat je in de overgang zwaarder wordt, dat geldt voor alle vrouwen. Op mijn website vind je een gratis e-book over dit onderwerp, misschien is het iets voor je? http://www.lijfenlijn.info/gratis-e-book

      Geliked door 1 persoon

  2. Ja, moeilijk onderwerp. Ik sta al mijn leven lang dagelijks op de weegschaal (en ik was echt broodmager, toen begon het al) en een jaar terug had ik met 15 kilo erbij ook de grens bereikt. De psychiater vond dat ik eerst aan andere dingen moest denken dan afvallen, maar uiteindelijk was ik eigenwijs en toch met behulp van een dietist gaan afvallen. Zo moeilijk, wat een honger dag en nacht (waar de lamotrigine voor zorgde). Gelukkig ging het goed en met 13 kilo eraf kwam toch echt wel zelfvertrouwen terug. Bij geen enkele hulpverlener ging het goed, behalve bij de dietist 😉 . Door de lithium is het ook nog gevaarlijk om het zelfstandig te doen. Maar ja, na een tijdje was het verzekeringsgeld op en moest ik het zelf gaan doen….. jammer, net te vroeg en hup snel 8 kilo erbij. Nu weer bezig en het is moeilijk maar tegelijk maakt het me sterker omdat ik me beter voel in m’n vel, gemotiveerder als het lukt. Tijdens een hypomanie is het een makkie, tijdens een depressie wil ik alles eten wat ik tegenkom (lekker makkelijk, niet nadenken, niks klaarmaken of snijden).
    Wat ik gek vind, is dat ze vaak vragen hoe het is met het gewicht, ook in de onderzoeken die je af en toe moet doen. Maar ze noteren het en dat is het…..

    Je zegt het goed trouwens, laat je doorverwijzen voor een goed voedingsadvies. Als je alleen voor afvallen gaat, is de kans kleiner dat je doorverwezen wordt. Je moet echt het hele verhaal uitleggen.

    Geliked door 1 persoon

    • Ze hebben mij gezegd dat Lamotrigine geen eetlust opwekt maar ik heb altijd wel het idee dat dit standaard een bijwerking is van dit soort medicatie. En precies zoals jij zegt, bij een manie is het geen probleem maar tijdens een depressie kom je alles weer dubbel aan. Sinds kort zit ik ook bij een diëtist en met behulp van een duidelijk eetschema (zgn. afstreeplijst) lukt het mij aardig om een gezond eetpatroon te volgen. Maar voldoende beweging iedere dag blijft voor mij een uitdaging.

      Like

    • Nou, vanaf het moment dat ik overgestapt ben naar Citalopram, is de eetlust als sneeuw voor de zon verdwenen 😉 (behalve de eetbuien enzo, maar die hadden niks met honger te maken haha). Dus voor mij persoonlijk is het bewijs geleverd hihi. Och och dat bewegen, soms ben je al blij dat je je bed uit komt toch ;).

      Geliked door 1 persoon

  3. Heel goed en erg moedig dit aan de orde te brengen. Overgewicht is inderdaad vaak een probleem bij psychiatrische patiënten. Heel vreemd dus dat dit er bij deze vorm van gezondheidszorg zo onderbelicht wordt. Wie weet heb je nu een goede aftrap gegeven!

    Geliked door 1 persoon

  4. Ik herken jouw verhaal uit mijn praktijk. Ik heb ook vaak vrouwen die door wat voor medicatie dan ook, steeds zwaarder zijn geworden. Bij jou is je schildklier van slag geraakt en dat is een lastig probleem. Je kunt dan pas aan je gewicht werken als je met medicatie goed bent ingesteld en stabiel bent.
    En dan nog een aanvulling: je middelomtrek is een belangrijker getal dan de BMI!
    De BMI maakt geen onderscheid tussen bot-, spier- en vetmassa.
    Je middelomtrek geeft de hoeveelheid buikvet aan en dat is bepalend voor je gezondheidsrisico’s. Lees meer over de getallen op mijn website, ook tips voor afvallen en gezond eten vind je hier! http://www.lijfenlijn.info/
    Succes met je eetpatroon en een hartelijke groet van Marlies, Lijf & Lijn

    Geliked door 1 persoon

  5. Hallo Petra, allereerst, dapper van je dat je zo open een eerlijk schrijft over jezelf. Jouw (gewichts)problematiek lijkt veel op mijn problematiek. En niet alleen dat. Ik heb veel traumatische dingen meegemaakt, die ik heb weggegeten, waardoor ik in de loop der jaren ook een absoluut dieptepunt bereikte. Persoonlijkheidsstoornissen en recidiverende depressies maken het kringetje rond. En inderdaad, zoals jij ook al zei: in de spreekkamer van de psychiater is tot nu toe geen aandacht voor onze problematiek. En we zijn echt niet de enigen die hier me kampen. Ik volg je met belangstelling. Veel sterkte en succes! Gerry

    Geliked door 1 persoon

    • Beste Gerry, ik bedank jou voor je openhartige reactie. Het plaatsen van een blog blijft voor mij ook altijd spannend maar ik vond dat gewichtsproblemen genoemd moesten worden op mijn site.

      Like

Plaats hieronder je reactie.

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s